AYVALIKLI SANATÇI ve DÜŞÜNÜRLER: Vasiliki Ralli (Βασιλική Ράλλη)

(resim-01) Vasiliki Ralli 
(kaynak: iefimerida.gr)

Vasiliki Ralli [Βασιλική Ράλλη], Helen yazar ve şair idi.

Mübadeleden birkaç ay sonra, 1922 yılının Ocak veya Şubat ayında Midilli'nin Thermi kentinde doğdu. Aslen Ayvalık, Moskonisya (Alibey (Cunda) Adası) kökenlidir. Babası Nikolaos Maragos [Νικόλαος Μαραγός], "amele taburları"na alınınca annesi Angeliki Marangou [Αγγελική Μαραγκού] Eylül 1922'de Midilli'ye geldi (resim-02). Bir kaplıca merkezi olan Thermi'ye yerleşti ve burada bir fırın işletti. Vasiliki ilkokulu burada okudu. Sonra Midilli Kız Lisesi ve Midilli Fransız Okulu'ndan mezun oldu. 

1948 yılında babası Nikolaos, bir İtalyan gemisi ile New York'a gitti. Oradan gemi Atina'ya geçecek ve ailesini bulacaktı. Ancak çıkan bir fırtınada düştü ve kalçasını kırdı. Bunun üzerine gemi kaptanı Albany, ABD'deki bir hastanede, tedavisi için onu bıraktı. Nikolaos öyküsünü Albany'deki Rum Ortodoks kilisesi papazına anlattı ve o da Midilli'ye durumu bildirdi. Böylece Vasiliki ve annesi onun yaşadığını öğrendiler ve gitmeye çalışırlarken Nikolaos ABD'de öldü. 

Vasilki Ralli genellikle şiirler yazdı. 1950 yılında Thermi'de Aziz Rafael, Nikolaos ve İrene'nin kutsal emanetlerinin (mezarlarını), zeytinlikleri içinde keşfetti. 1992 yılından itibaren yazmaya başladı. Unutulmaz memleketim Cunda Adası'nın Türkçe çevirisi Kosta Sarıoğlu tarafından yapıldı ve 2016 yılında Albatros Kitap yayımladı (resim-03). Irini Sarıoğlu ayrıca yazar için, 35 dakikalık Helence bir belgesel yayımladı (Yunan Tarih Araştırmaları Vakfı,2024). 5 Şubat 2022 tarihinde, Rahibe Eiríni [Μοναχή Ειρήνη] adını alarak din isanı oldu ve kutsandı. 

Ralli, 5 Aralık 2022 tarihinde Midilli'de öldü.

(resim-02) Annesi Angeliki Marangou ve Vasiliki Ralli, 1940'lar.

(kaynak: pontosnews.gr).

(resim-03) Unutulmaz memleketim Cunda Adası kitabının kapağı.
(kaynak: kaankoksal.com.tr)

---

KAYNAKÇA

Rali, V. (2016).

Unutulmaz memleketim Cunda Adası, (çev.) Kosta Sarıoğlu, İstanbul: Albatros Kitap.

Yunan Tarih Araştırmaları Vakfı (2024).

Πατρίδα Αξέχαστη Μικρά Ασία.

son erişim tarihi: 13 Ekim 2026.